φυβλαςのβλογ
บล็อกของ phyblas



opencv-python เบื้องต้น บทที่ ๑๔: การยุบย่อหรือคลุมล้อมเค้าโครง
เขียนเมื่อ 2020/06/28 19:12
แก้ไขล่าสุด 2020/06/29 00:56

ต่อจาก บทที่ ๑๓

บทที่แล้วได้แนะนำการสร้างเส้นเค้าโครงในเบื้องต้นไปแล้ว สำหรับบทนี้จะเขียนถึงการนำเค้าโครงที่ได้มาลดรูปลงโดยยุบย่อหรือนำกรอบสี่เหลี่ยมมาคลุม




การประมาณเพื่อยุบย่อเค้าโครง

เค้าโครงที่สร้างขึ้นมาได้จาก cv2.findContours() นั้นจะแสดงตำแหน่งจุดที่จะวางเพื่อใช้เส้นตรงคั่น ถ้าตรงไหนเป็นเส้นโค้งก็จะต้องใช้หลายจุดเพื่อกำหนดจุดของเส้นเค้าโครง

ในบางครั้งเราอาจไม่จำเป็นต้องใช้จุดอย่างละเอียดมากถึงขนาดนั้น แต่ต้องการลดความซับซ้อนลงสักหน่อย ให้จุดของเค้าโครงแค่พอคลุมคร่าวๆ แต่ช่วยให้เรียบง่ายขึ้น ประหยัดที่เก็บข้อมูลขึ้น

ใน opencv มีฟังก์ชัน cv2.approxPolyDP() ซึ่งใช้อัลกอริธึมของดักลาส-พอยเกอร์ (Douglas–Peucker algorithm) เพื่อทำการประมาณเพื่อยุบย่อจุดบนเส้นให้เรียบง่ายขึ้น วิธีการนี้สามารถนำมาใช้กับเส้นเค้าโครงได้

ค่าที่ต้องใส่ในฟังก์ชัน
ลำดับที่ ชื่อ ค่าที่ต้องใส่ ชนิดข้อมูล
1 curve ตำแหน่งจุดบนเส้น np.array
2 epsilon ค่าที่กำหนดความละเอียดของการยุบย่อ float
3 closed เป็นเส้นปิดหรือไม่ True/False

ตัวแรกคืออาเรย์ที่แสดงตำแหน่งจุดบนเส้น ซึ่งสามารถใช้ผลที่ได้จาก cv2.findContours() แต่ว่าต้องแปลงทีละเค้าโครง

ตัวที่ ๒ คือ epsilon คือค่าความละเอียด ยิ่งใส่ค่ามากก็ยิ่งยุบจนลดรายละเอียดไปมาก

ตัวที่ ๓ นั้นใส่ True หรือ False เพื่อบอกว่าเส้นเค้าโครงเป็นเส้นปิดหรือเปิด ปกติเส้นเค้าโครงในที่นี้เป็นเส้นปิด จึงให้ใส่ True

ตัวอย่าง ลองเอาภาพนี้มาหาเค้าโครง เสร็จแล้วก็ลองวาดเส้นเค้าโครง เทียบดูระหว่างย่อกับไม่ย่อ โดยเทียบระหว่างการย่อด้วยค่า epsilon ต่างกัน


teto14c01.jpg
import cv2
import numpy as np
import matplotlib.pyplot as plt

teto = cv2.imread('teto14c01.jpg') # อ่านภาพสี
teto_gr = cv2.cvtColor(teto,cv2.COLOR_BGR2GRAY) # แปลงเป็นขาวดำ
_,teto_thr = cv2.threshold(teto_gr,10,255,0)
# แปลงสัณฐานเพื่อลดจุดปนเปื้อน
kernel = cv2.getStructuringElement(cv2.MORPH_ELLIPSE,(5,5))
teto_thr = cv2.morphologyEx(teto_thr,cv2.MORPH_CLOSE,kernel)
# หาเค้าโครง
contour,_ = cv2.findContours(teto_thr,cv2.RETR_LIST,cv2.CHAIN_APPROX_SIMPLE)
n_contour = len(contour)
# สีของเส้นเค้าโครงแต่ละเส้น
si = plt.get_cmap('rainbow')(np.arange(n_contour)/(n_contour-1))[:,[2,1,0]]*255
# สร้างเค้าโครงใหม่ที่ย่อลงจากเดิมเล็กน้อย
contour_dp1 = [cv2.approxPolyDP(cnt,4.5,True) for cnt in contour]
# สร้างเค้าโครงใหม่ที่ย่อลงจากเดิมไปค่อนข้างมาก
contour_dp2 = [cv2.approxPolyDP(cnt,11,True) for cnt in contour]
teto_cnt = teto.copy()
teto_cnt_dp1 = teto.copy()
teto_cnt_dp2 = teto.copy()
for i in range(n_contour):
    teto_cnt = cv2.drawContours(teto_cnt,contour,i,si[i],2)
    teto_cnt_dp1 = cv2.drawContours(teto_cnt_dp1,contour_dp1,i,si[i],2)
    teto_cnt_dp2 = cv2.drawContours(teto_cnt_dp2,contour_dp2,i,si[i],2)

cv2.imwrite('teto14c02.jpg',teto_cnt)
cv2.imwrite('teto14c03.jpg',teto_cnt_dp1)
cv2.imwrite('teto14c04.jpg',teto_cnt_dp2)

เค้าโครงที่ยังไม่ได้ยุบ

teto14c02.jpg

เค้าโครงที่ยุบไปเล็กน้อย

teto14c03.jpg

เค้าโครงที่ยุบไปมาก

teto14c04.jpg

จะเห็นว่ายิ่งค่า epsilon สูงก็ยิ่งย่อจนเหลือจุดน้อยลงและดูหลวมลงไปมากจนยิ่งไม่ค่อยพอดีกับวัตถุที่ถูกล้อมอยู่




การขึงเส้นเค้าโครง

อีกวิธีที่อาจใช้ในการลดจุดของเส้นเค้าโครงก็คือ จับส่วนที่เว้าแหว่งมาขึงให้เรียบให้หมด

ดูเผินๆอาจคล้ายกับ cv2.approxPolyDP() แต่ว่าวิธีการง่ายกว่า คือดูว่าตรงไหนเว้าลงไปก็ขึงตรงนั้นซะ และข้อดีคือกรอบเค้าโครงที่ย่อแล้วจะยังคงคลุมวัตถุอยู่

ฟังก์ชันสำหรับทำการขึงเส้นเค้าโครงคือ cv2.convexHull()

ค่าที่ต้องใส่มีแค่อาเรย์ของตำแหน่งจุดเค้าโครงเดิม และก็จะได้เค้าโครงใหม่ที่โดนขึงย่อ

เพื่อให้เห็นภาพชัด สร้างอาเรย์เค้าโครงที่มี ๔ จุด แล้วลองใช้ cv2.convexHull() ขึงดู คราวนี้ใช้ matplotlib วาด
cnt = np.array([[[0,0.5]],
                [[1,1]],
                [[0.5,0.5]],
                [[0.8,0]]],dtype=np.float32)
ax = plt.subplot(121,aspect=1)
ax.add_patch(plt.Polygon(cnt[:,0],fc='w',ec='g'))
cnt_ch = cv2.convexHull(cnt)
ax = plt.subplot(122,aspect=1)
ax.add_patch(plt.Polygon(cnt_ch[:,0],fc='w',ec='g'))
plt.show()


คราวนี้ลองเอาภาพเดิมต่อจากตัวอย่างก่อนหน้านี้มาใช้ cv2.convexHull()
teto_cnt = teto.copy()
for i in range(n_contour):
    cnt = cv2.convexHull(contour[i])
    teto_cnt = cv2.drawContours(teto_cnt,[cnt],0,si[i],2)
cv2.imwrite('teto14c05.jpg',teto_cnt)

teto14c05.jpg




การตรวจดูว่าจุดบนเค้าโครงถูกขึงตึงหมดหรือยัง

หากมีเส้นเค้าโครงแล้วต้องการดูว่าถูกขึงตึงหมดหรือยังอาจใช้ฟังก์ชัน cv2.isContourConvex() จะคืนค่าเป็น True ถ้าขึงตึงแล้ว และ False ถ้ายังไม่ขึงตึง

ตัวอย่าง ลองสร้างอาเรย์ของจุดเส้นเค้าโครงแบบง่ายๆขึ้นมา วาดดูแล้วดูว่าแบบไหนขึงตึงแล้วหรือไม่
cnt1 = np.array([[[0,0]],
                 [[1,2]],
                 [[0,3]],
                 [[-1,2]]])

cnt2 = np.array([[[0,0]],
                 [[1,2]],
                 [[0,1]],
                 [[-1,3]]])

cnt2_ch = cv2.convexHull(cnt2)

ax = plt.subplot(131,aspect=1,xlim=[-2,2],ylim=[0,4])
ax.add_patch(plt.Polygon(cnt1[:,0],fc='w',ec='m'))
ax = plt.subplot(132,aspect=1,xlim=[-2,2],ylim=[0,4])
ax.add_patch(plt.Polygon(cnt2[:,0],fc='w',ec='m'))
ax = plt.subplot(133,aspect=1,xlim=[-2,2],ylim=[0,4])
ax.add_patch(plt.Polygon(cnt2_ch[:,0],fc='w',ec='m'))
plt.show()

print(cv2.isContourConvex(cnt1)) # ได้ True
print(cv2.isContourConvex(cnt2)) # ได้ False
print(cv2.isContourConvex(cnt2_ch)) # ได้ True


ในที่นี้ cnt1 ขึงตึงอยู่แล้ว cn2 ไม่ได้ขึงตึง แต่เอามาขึงด้วย cv2.convexHull() ก็จะได้เส้นที่ขึงตึง




การสร้างกรอบสี่เหลี่ยมผืนผ้าล้อมเค้าโครง

เค้าโครงที่มีโครงสร้างอย่างง่ายที่อาจสามารถสร้างได้ก็คือเป็นเส้นกรอบสี่เหลี่ยมล้อม

ถ้ามีเส้นเค้าโครงอยู่ แล้วอยากหากรอบสี่เหลี่ยมผืนผ้าขนาดเล็กที่สุดที่จะคลุมเส้นเค้าโครงนั้นได้อาจใช้ฟังก์ชัน cv2.minAreaRect()

ฟังก์ชันนี้จะให้ข้อมูลของสี่เหลี่ยมผืนผ้าออกมา โดยให้เป็นทูเพิลตัวเลข ๕ ตัวที่บอกถึง ((x,y),(กว้าง,สูง),มุมเอียง) ออกมา

จากนั้นถ้าใช้ฟังก์ชัน cv2.boxPoints() ก็จะแปลงเป็นตำแหน่งจุดพิกัดมุมของเค้าโครงรูปกรอบสี่เหลี่ยมผืนผ้า เอาค่าที่ได้มาใช้วาดได้

ตัวอย่าง เอาภาพนี้มาหาเค้าโครง แล้วก็หาสี่เหลี่ยมที่ล้อมเค้าโครงนี้


rin14c01.jpg
rin = cv2.imread('rin14c01.jpg')
rin_gr = cv2.cvtColor(rin,cv2.COLOR_BGR2GRAY)
_,rin_thr = cv2.threshold(rin_gr,10,255,0)
# แปลงสัณฐานเพื่อลดจุดปนเปื้อน
kernel = cv2.getStructuringElement(cv2.MORPH_ELLIPSE,(5,5))
rin_thr = cv2.morphologyEx(rin_thr,cv2.MORPH_CLOSE,kernel)
# หาเค้าโครง
contour,_ = cv2.findContours(rin_thr,cv2.RETR_LIST,cv2.CHAIN_APPROX_SIMPLE)
n_contour = len(contour)

# สีของเส้นเค้าโครงแต่ละเส้น
si = plt.get_cmap('rainbow')(np.arange(n_contour)/(n_contour-1))[:,[2,1,0]]*255

rin_cnt = rin.copy()
siliam = []
for i,cnt in enumerate(contour):
    # วาดเส้นเค้าโครงเดิม
    rin_cnt = cv2.drawContours(rin_cnt,[cnt],0,si[i],2)
    rect = cv2.minAreaRect(cnt) # หาสี่เหลี่ยมที่ล้อม
    siliam.append(rect) # เก็บข้อมูลกรอบสี่เหลี่ยมไว้

for i in range(n_contour):
    # แปลงข้อมูลกรอบสี่เหลี่ยมเป็นเค้าโครง ข้อมูลต้องเปลี่ยนเป็น int จึงจะใช้ใน cv2.drawContours() ได้
    box = cv2.boxPoints(siliam[i]).astype(int)
    # วาดเส้นเค้าโครงสี่เหลี่ยม
    rin_cnt = cv2.drawContours(rin_cnt,[box],0,si[i],2)
cv2.imwrite('rin14c02.jpg',rin_cnt)

rin14c02.jpg

จะได้เค้าโครงที่เป็นสี่เหลี่ยมผืนผ้าที่บรรจุเค้าโครงเดิมของภาพ

เค้าโครงสี่เหลี่ยมผืนผ้าที่ได้มานี้อาจมีบางส่วนซ้อนกัน หากอยากรู้ว่าพื้นที่ส่วนที่ซ้อนกันอยู่ตรงไหนบ้างอาจใช้ฟังก์ชัน cv2.rotatedRectangleIntersection() โดยใช้ข้อมูลที่ได้จาก cv2.minAreaRect() ใส่ลงไป

ฟังก์ชันนี้จะได้ค่าคืนกลับมา ๒ ตัว ตัวแรกคือเลข 0 หรือ 1 ซึ่งบอกว่าสี่เหลี่ยมทั้งสองมีส่วนที่ซ้อนทับกันหรือไม่ ส่วนอีกตัวคือจุดมุมของบริเวณที่ซ้อนทับกัน

ลองหาส่วนซ้อนทับจากภาพที่แล้วแล้วมาวาดทับลงไปดูได้
# ไล่เทียบดูทีละคู่
for i in range(len(siliam)):
    for j in range(i+1,len(siliam)):
        mi,tat = cv2.rotatedRectangleIntersection(siliam[i],siliam[j])
        # ถ้า mi เป็น 1 แสดงว่ามีส่วนซ้อนทับ ก็เอามาวาด
        if(mi):
            tat = tat.astype(int) # ต้องเปลี่ยนชนิดข้อมูลเป็น int จึงจะใช้ใน cv2.drawContours() ได้
            rin_cnt = cv2.drawContours(rin_cnt,[tat],0,(si[i]+si[j])/2,5)
cv2.imwrite('rin14c03.jpg',rin_cnt)

rin14c03.jpg



อ่านบทถัดไป >> บทที่ ๑๕



-----------------------------------------

囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧囧

ดูสถิติของหน้านี้

หมวดหมู่

-- คอมพิวเตอร์ >> เขียนโปรแกรม >> opencv
-- คอมพิวเตอร์ >> เขียนโปรแกรม >> python >> numpy
-- คอมพิวเตอร์ >> เขียนโปรแกรม >> python >> matplotlib

ไม่อนุญาตให้นำเนื้อหาของบทความไปลงที่อื่นโดยไม่ได้ขออนุญาตโดยเด็ดขาด หากต้องการนำบางส่วนไปลงสามารถทำได้โดยต้องไม่ใช่การก๊อปแปะแต่ให้เปลี่ยนคำพูดเป็นของตัวเอง หรือไม่ก็เขียนในลักษณะการยกข้อความอ้างอิง และไม่ว่ากรณีไหนก็ตาม ต้องให้เครดิตพร้อมใส่ลิงก์ของทุกบทความที่มีการใช้เนื้อหาเสมอ

สารบัญ

รวมคำแปลวลีเด็ดจากญี่ปุ่น
มอดูลต่างๆ
-- numpy
-- matplotlib

-- pandas
-- opencv
-- pytorch
การเรียนรู้ของเครื่อง
-- โครงข่าย
     ประสาทเทียม
maya
javascript
บันทึกในญี่ปุ่น
บันทึกในจีน
-- บันทึกในปักกิ่ง
-- บันทึกในฮ่องกง
-- บันทึกในมาเก๊า
บันทึกในไต้หวัน
บันทึกในยุโรปเหนือ
บันทึกในประเทศอื่นๆ
เรียนภาษาจีน
qiita
บทความอื่นๆ

บทความแบ่งตามหมวด



ติดตามอัปเดตของบล็อกได้ที่แฟนเพจ

  ค้นหาบทความ

  บทความแนะนำ

ภาษาจีนแบ่งเป็นสำเนียงอะไรบ้าง มีความแตกต่างกันมากแค่ไหน
ทำความเข้าใจระบอบประชาธิปไตยจากประวัติศาสตร์ความเป็นมา
เรียนรู้วิธีการใช้ regular expression (regex)
หลักการเขียนทับศัพท์ภาษาจีนกวางตุ้ง
การใช้ unix shell เบื้องต้น ใน linux และ mac
หลักการเขียนทับศัพท์ภาษาจีนกลาง
g ในภาษาญี่ปุ่นออกเสียง "ก" หรือ "ง" กันแน่
ทำความรู้จักกับปัญญาประดิษฐ์และการเรียนรู้ของเครื่อง
ค้นพบระบบดาวเคราะห์ ๘ ดวง เบื้องหลังความสำเร็จคือปัญญาประดิษฐ์ (AI)
หอดูดาวโบราณปักกิ่ง ตอนที่ ๑: แท่นสังเกตการณ์และสวนดอกไม้
พิพิธภัณฑ์สถาปัตยกรรมโบราณปักกิ่ง
เที่ยวเมืองตานตง ล่องเรือในน่านน้ำเกาหลีเหนือ
บันทึกการเที่ยวสวีเดน 1-12 พ.ค. 2014
แนะนำองค์การวิจัยและพัฒนาการสำรวจอวกาศญี่ปุ่น (JAXA)
เล่าประสบการณ์ค่ายอบรมวิชาการทางดาราศาสตร์โดยโซวเคนได 10 - 16 พ.ย. 2013
ตระเวนเที่ยวตามรอยฉากของอนิเมะในญี่ปุ่น
เที่ยวชมหอดูดาวที่ฐานสังเกตการณ์ซิงหลง
บันทึกการเที่ยวญี่ปุ่นครั้งแรกในชีวิต - ทุกอย่างเริ่มต้นที่สนามบินนานาชาติคันไซ
หลักการเขียนทับศัพท์ภาษาญี่ปุ่น
ทำไมจึงไม่ควรเขียนวรรณยุกต์เวลาทับศัพท์ภาษาต่างประเทศ
ทำไมถึงอยากมาเรียนต่อนอก
เหตุผลอะไรที่ต้องใช้ภาษาวิบัติ?

ไทย

日本語

中文